Zelf klei maken is een van de leukste activiteiten voor een regenachtige middag of vakantiedag. Je hebt vast alles in huis wat je nodig hebt.
Het is eigenlijk twee activiteiten in één: eerst samen klei maken, daarna fijn spelen met het resultaat. En het beetje rommel dat het geeft, ruim je zo op.
Spelen met klei is belangrijk voor de ontwikkeling van kinderen
Hieronder vind je vijf recepten: van supersimpel klei maken voor kinderen tot een stevigere variant die heerlijk elastisch aanvoelt. Kies het recept dat bij de leeftijd en je beschikbare tijd past.
Overzicht: welk recept kies je?
Ik heb alle recepten zelf uitgeprobeerd en vergeleken:
- Klei maken met bloem en zout (koud water) - geschikt vanaf peuterleeftijd, kinderen kunnen het grotendeels zelf
- Klei maken met maizena - het allermakkelijkst en veiligst, ook voor de jongste kleuters
- Klei maken met bloem en zout (heet water) - het mooiste resultaat, maar dit doe je als volwassene
- Klei met shampoo of glitter - variaties die je bij elk recept kunt toevoegen
Het recept met heet water levert de meest elastische klei op (vergelijkbaar met zoutdeeg), maar vraagt meer begeleiding. De maizena-variant is klaar in vijf minuten.
Klei maken met bloem en zout (koud water)
Klaar in ongeveer 10 minuten. Geschikt vanaf peuterleeftijd (met een beetje hulp).
- 4 kopjes meel
- 1 kopje water
- 1 kopje zout
- eventueel kleurstof, geurstof, glitter
- theelepeltje olie
- Doe 4 kopjes meel in een kom en meng daar een kopje zout door.
- Meng de kleur-, en/of geurstof eerst door het kopje water. Zo verdeelt de kleur mooi gelijkmatig door de klei.
- Voeg het water langzaam toe en blijf roeren, zodat het speeldeeg niet te klef wordt.
- Voeg het theelepeltje olie toe en kneed alles goed door.
- Voeg als laatste eventueel de glitter toe.
Klei maken met maizena
Klaar in ongeveer 5 minuten. Veilig en simpel genoeg om kinderen zelf te laten maken.
- 50 gram maizena
- 30 tot 50 ml shampoo
- eventueel beetje kleurstof en olie
- Weeg de maïzena af in een kom.
- Voeg beetje voor beetje de shampoo toe, met de kleurstof en/of olie erdoor.
- Roer goed door en kneed daarna met je handen tot een soepele bal.
Dit wordt een fijne, lichte klei met een goede structuur.
Klei maken met bloem en zout (heet water)
Klaar in ongeveer 15 minuten. Dit recept doe jij als volwassene, omdat je met heet water werkt. Het resultaat is de mooiste en meest elastische klei - vergelijkbaar met zoutdeeg.
- 200 gram meel
- 140 gram zout
- 4 eetlepels citroensap
- 250 ml water
- theelepel olie
- eventueel kleurstof, geurstof, glitter
- Doe het water met de kleur-, en/of geurstof en de olie in een pannetje en verhit dit.
- Voeg de citroensap en het zout toe, en daarna al roerend ook het meel.
- Zet het vuur laag en blijf roeren tot de klei de goede dikte heeft.
- Let op: de klei is nu nog heet! Strooi een laagje meel op het werkblad en laat de klei hierop afkoelen.
- Als de klei is afgekoeld, kunnen de kinderen kneden en er eventueel glitter aan toevoegen.
Klei met shampoo
Het is leuk om een beetje shampoo, of tandpasta aan de speelklei toe te voegen, zodat het lekker gaat ruiken. Bijna alle zintuigen doen dan mee.
Klei met glitter
Natuurlijk kan je ook glitter aan het speeldeeg toevoegen. Dit kan bij het eerste en ook bij het 2e recept. Doe dit dan wel als laatste, omdat soms de glitter smelt in het hete water.
Klei met natuurlijke ingrediënten
Pluk wat lavendel en haal de kleine bloemetjes eraf. Als je dit door je klei kneed heb je heerlijke geurende klei. Dit kan ook met rozenblaadjes, maar deze moet je wel fijn knippen.
Als je wat grof zand door de klei kneed heb je klei met structuur, leuk om te combineren met gewone speelklei. Veel materialen uit de natuur kan je gebruiken bij het maken van je klei of in je werkstukken. Takjes kan je gebruiken om armen, benen en ook haren te maken. Door steentjes en schelpjes in de klei te drukken ontstaat er een mooie mozaïek. Als je een balletje klei plat drukt en daarna een blad met een duidelijke nerf opdrukt en er weer afhaalt, krijg je een prachtige afdruk van het blad. Combineer dit met afdrukken van bloemen, zo krijg je een hele collage.
Hoe bewaar je zelfgemaakte klei?
Zonde om de klei na een middagje spelen weg te gooien. Goed bewaard kan je er nog weken mee spelen.
- Stop de klei in een afgesloten diepvrieszakje of een bakje met deksel, zodat het niet uitdroogt.
- Bewaar het op een koele plek of in de koelkast. De klei zonder koken en de klei met heet water blijven zo zeker twee tot vier weken goed.
- Is de klei toch wat hard geworden? Kneed er dan een paar druppels water doorheen.
- Ruikt de klei muf of zie je plekjes? Dan is het tijd om een nieuw bakje te maken.
Kleidieren maken met kinderen
Kleidieren maken is een van de leukste dingen om samen te doen als de klei klaar is. Je hebt er geen extra materialen voor nodig en zelfs de jongste kleuters kunnen meedoen.
Een paar simpele kleidieren die altijd lukken:
- Slak - rol een lange worst en krull hem op. Maak een bolle bol voor de kop en plak die eraan vast. Prik met een tandenstoker twee oogjes.
- Schildpad - druk een grote bol plat voor het schild en maak vier kleine worstjes als poten. Druk een patroon in het schild met een vork of houten stokje.
- Rups - rijg een rij kleine balletjes achter elkaar en geef het eerste balletje een gezichtje met kleine stukjes klei of een tandenstoker.
- Vis - maak een ovale vorm plat, knijp een staart en druk schubben in met een lepel.
- Vogel - rol een eironde bol, trek een kleine snavel en vleugels omhoog en druk met een stokje veerstructuur in de vleugels.
Tip: laat kleidieren die je wilt bewaren een paar dagen drogen op kamertemperatuur. Ze worden dan hard en stevig. Je kunt ze daarna eventueel beschilderen met acrylverf.
Knutselen met kinderklei
- We kennen allemaal wel de play dog of andere kinderklei, die we in de winkel kunnen kopen. Alle attributen hiervan kunnen we natuurlijk ook gebruiken bij onze kinderklei. Vormpjes, persen, rollen, mallen, ze zijn allemaal ook te gebruiken voor onze zelfgemaakte klei.
- Kralen maken met gekleurde speeldeeg: rol balletjes van kleine stukjes klei, prik er een gaatje in en laat het drogen. Als de kralen droog zijn, kunnen ze aangeregen worden.
- Met echte koekvormpjes, of met andere uitsteekvormpjes kunnen de kinderen nep-koekjes maken. Een dag laten drogen en ze kunnen er fijn mee spelen.
- Ook kunnen de kinderen nep-eten maken: een kleine komkommer van groene klei of een citroen van gele klei. Leuk om bij een speelkeukentje te gebruiken.
- Het is erg leuk, om er dingen in te drukken als de substantie nog zacht is. bijvoorbeeld bladeren. Als je het blad eraf haalt, zie je de structuur van het blad en de nerven.
- Kinderen kunnen klei om een potje plakken en er ‘diamantjes’ in drukken. Zo krijg je een mooi windlichtje.
- Voor Vader-of Moederdag is het leuk om een handje van het kind in het speeldeeg te drukken. Laat de afdruk hard worden en je hebt een mooi persoonlijk cadeau!
- Voor de oudere kinderen is het erg leuk en leerzaam om een Stop-motion-filmpje te maken. Je maakt dan bijvoorbeeld van een poppetje, telkens een foto. Als je dan telkens het poppetje in een iets andere positie zet kan je een soort filmpje maken, waarbij je poppetje tot leven komt. Op YouTube kan je verschillende tutorial vinden over het maken van stop-motion-filmpjes met kinderklei.
Sensopatisch materiaal
Waarom spelen kinderen toch zo graag met: Klei, slijm, verf, scheerschuim, zand en water en al het materiaal dat vervormbaar is? Bij het spelen met dit materiaal gebruiken ze zoveel mogelijk zintuigen. Het materiaal heeft geen vaste vorm, dus kunnen ze hun fantasie en creativiteit kwijt. Door het knoeien, vormen en kneden ontspannen de kinderen en raken ze eventuele spanning en stress kwijt. Wat leuk zou het zijn om zo’n activiteit een middagje samen met mama en/of papa aan de keukentafel te doen? Zie mijn blog: Slijm maken, verf maken.
Veelgestelde vragen over klei maken
Mijn klei is te plakkerig, wat nu?
Geen nood: strooi wat meel op het werkblad en kneed er net zoveel doorheen als nodig is, tot de klei niet meer aan je handen blijft plakken.
Mijn klei is te droog of kruimelig, wat kan ik doen?
Kneed er beetje voor beetje een paar druppels water of een klein scheutje olie doorheen, tot de klei weer soepel wordt.
Hoe lang kan je zelfgemaakte klei bewaren?
In een afgesloten zakje of bakje op een koele plek blijft de klei twee tot vier weken goed. Ruikt het muf of zie je plekjes? Maak dan een nieuw bakje.
Welk recept is het veiligst voor jonge kinderen?
De klei met maizena en shampoo en de klei zonder koken zijn het veiligst, omdat je geen heet water gebruikt. Kinderen kunnen deze met een beetje hulp grotendeels zelf maken.
Is zelfgemaakte klei veilig als een kind het in de mond stopt?
De ingrediënten zijn niet giftig, maar door het vele zout smaakt de klei vies en is het niet bedoeld om te eten. Houd jonge kinderen daarom in de gaten en laat ze er niet van proeven.
